Η σκηνή είναι γνώριμη σε πολλές γερμανικές πόλεις: χαρτόκουτα πάνω στα πεζοδρόμια, μπροστά από εισόδους ή πολυκατοικίες, με την επιγραφή „zu verschenken“ (προς χάρισμα).
Μια χειρονομία καλοσύνης – που όμως μπορεί να κοστίσει πολύ ακριβά.
Σύμφωνα με νέες δημοτικές ρυθμίσεις και αυστηρότερους ελέγχους, όσοι αφήνουν τέτοιες κούτες σε δημόσιο χώρο χωρίς άδεια, κινδυνεύουν με πρόστιμα που φτάνουν έως και τα 11.000 ευρώ.
Από καλό σκοπό σε παράβαση
Η ιδέα είναι απλή: κάποιος καθαρίζει το σπίτι του, βρίσκει πράγματα που δεν χρειάζεται – βιβλία, πιάτα, ρούχα, διακοσμητικά – και αντί να τα πετάξει, τα αφήνει έξω με μια μικρή πινακίδα «ΔΩΡΕΑΝ».
Όμως, νομικά, πρόκειται για απόθεση αντικειμένων σε δημόσιο χώρο, κάτι που θεωρείται παράνομη εναπόθεση απορριμμάτων (illegale Ablagerung).
Μόλις τα αντικείμενα θεωρηθούν μη χρηστικά ή φθαρμένα, οι υπηρεσίες καθαριότητας τα αντιμετωπίζουν ως σκουπίδια.
Και το κόστος αποκομιδής, σύμφωνα με τον Σύνδεσμο Δημοτικών Επιχειρήσεων (VKU), μπορεί να επιβαρύνει όχι μόνο τον παραβάτη, αλλά ολόκληρη την πολυκατοικία ή τους ενοικιαστές.
Πόσο κοστίζει το λάθος
Τα ποσά δεν είναι αστεία:
- Για απλά αντικείμενα όπως βιβλία, βάζα, ρούχα ή στρώματα, τα πρόστιμα ξεκινούν από 100 έως 1.000 €.
- Για ηλεκτρικές συσκευές ή ογκώδη αντικείμενα, μπορεί να φτάσουν έως 5.000 €.
Και σε κάποιες πόλεις, όπως Βερολίνο, Αμβούργο και Κολωνία, ήδη προβλέπονται πρόστιμα έως 11.000 €, εφόσον η παράβαση θεωρηθεί «επαναλαμβανόμενη ή επιβαρυντική».
Η Ομοσπονδία Προστασίας Καταναλωτών επισημαίνει ότι πολλές δημοτικές αρχές πλέον θεωρούν κάθε είδους «zu verschenken»-κούτα παράνομη, ανεξαρτήτως περιεχομένου.
Πώς μπορεί να γίνει νόμιμα
Όποιος θέλει να προσφέρει δωρεάν αντικείμενα με νόμιμο τρόπο, πρέπει να λάβει άδεια από το αρμόδιο Ordnungsamt (Γραφείο Τάξης).
Αν εγκριθεί «ειδική χρήση του πεζοδρομίου» (Sondernutzung), το χαρτόκουτο μπορεί να παραμείνει για λίγες ημέρες — συχνά όμως με τέλος χρήσης.
Μέχρι σήμερα, οι αρχές έδειχναν ελαστικότητα, αρκεί:
- να μην εμποδίζεται η διέλευση,
- να μην καλύπτονται είσοδοι ή πυροσβεστικές οδοί,
- και να μην υπάρχει η εντύπωση «παράνομης απόθεσης απορριμμάτων».
Ωστόσο, με τις νέες ρυθμίσεις, οι δήμοι δείχνουν μηδενική ανοχή σε όσους μετατρέπουν τον δρόμο σε αυτοσχέδιο «ανταλλακτικό παζάρι».
Τι μπορείτε να κάνετε χωρίς ρίσκο
Για να αποφύγετε περιπέτειες και πρόστιμα:
- Τοποθετήστε τα αντικείμενα σε ιδιωτικό χώρο – στον κήπο, την αυλή ή το γκαράζ σας.
- Αν μένετε σε πολυκατοικία, ζητήστε έγκριση από τον διαχειριστή ή τον ιδιοκτήτη για να αφήσετε κάτι στο εσωτερικό του κτιρίου.
- Χρησιμοποιήστε ψηφιακές πλατφόρμες όπως nebenan.de ή kleinanzeigen.de
- στην κατηγορία „zu verschenken“ — εκεί μπορείτε να χαρίσετε νόμιμα και με ασφάλεια.
Το μήνυμα των αρχών
Οι δήμοι ξεκαθαρίζουν πως η πρόθεση δεν τιμωρείται, αλλά η πράξη έχει συνέπειες: «Ό,τι αφήνεται χωρίς άδεια σε δημόσιο χώρο θεωρείται απορρίμματα – ανεξάρτητα από το αν γράφει πάνω ‘Δωρεάν’.»
Η συμβουλή των ειδικών είναι σαφής:
- Η καλή πράξη δεν χρειάζεται να σας κοστίσει χιλιάδες ευρώ.
- Κάντε τη με ασφάλεια – είτε online, είτε στο σπίτι σας.
